Zülkarneyn kimdir? Kur’an-ı Kerim’de adı geçen ve “iki boynuzlu” anlamına gelen Zülkarneyn’in kimliği yüzyıllardır tartışılıyor. İşte tarih ve tefsir kaynaklarına göre Zülkarneyn’in kimliği ve özellikleri.
Zülkarneyn, Kur’an-ı Kerim’de Kehf Suresi’nde adı geçen ve büyük bir hükümdar olduğu bildirilen önemli bir şahsiyettir. İslam kaynaklarında adaletli yönetimi, güçlü ordusu ve doğudan batıya uzanan seferleriyle anlatılan Zülkarneyn’in kim olduğu konusunda farklı görüşler bulunuyor. Tarihçiler ve İslam alimleri, Zülkarneyn’in bir peygamber mi yoksa güçlü bir hükümdar mı olduğu konusunda farklı yorumlar yaparken, en çok tartışılan konu ise hangi tarihi şahsiyetle örtüştüğüdür.
Zülkarneyn Kur’an’da Nasıl Anlatılıyor?
Zülkarneyn, Kehf Suresi’nin 83-98. ayetleri arasında yer alır. Ayetlerde, Allah’ın kendisine güç ve imkân verdiği bir hükümdardan söz edilir. Bu hükümdarın doğuya ve batıya seferler düzenlediği, gittiği yerlerde adaletle hükmettiği belirtilir.
En dikkat çeken bölüm ise Ye’cüc ve Me’cüc kavimleriyle ilgilidir. Rivayete göre Zülkarneyn, yeryüzünde bozgunculuk yaptıkları bildirilen bu kavimlere karşı bir set inşa etmiştir. Demir ve bakır kullanılarak yapılan bu setin, kıyamete yakın bir zamanda yıkılacağı ifade edilir. Bu anlatım, Zülkarneyn’in sadece siyasi değil, aynı zamanda dini bir misyon taşıdığı yönündeki yorumları da beraberinde getirir.
Zülkarneyn Kimdir? Hangi Tarihi Kişilikle Özdeşleştiriliyor?
“Zülkarneyn kimdir?” sorusu, tarih boyunca farklı cevaplar almıştır. En yaygın görüşlerden biri, Zülkarneyn’in Büyük İskender olabileceği yönündedir. Büyük İskender’in doğuya ve batıya yaptığı seferler ile “iki boynuzlu” tasvirlerinin bazı paralellikler taşıdığı ileri sürülür.
Ancak bazı İslam alimleri bu görüşe karşı çıkar. Çünkü Büyük İskender’in putperest olduğu, Kur’an’da anlatılan Zülkarneyn’in ise Allah’a inanan adaletli bir hükümdar olarak tasvir edildiği belirtilir. Bu nedenle bazı araştırmacılar Zülkarneyn’in Pers hükümdarı Kiros (Cyrus) olabileceğini savunur. Özellikle adaletli yönetimi ve geniş fetih alanı, bu görüşü destekleyen unsurlar arasında yer alır.
Kesin bir tarihi kimlik üzerinde uzlaşı bulunmamakla birlikte, Zülkarneyn’in güçlü, adil ve inançlı bir lider olduğu konusunda İslam kaynakları hemfikirdir.
“İki Boynuzlu” Ne Anlama Geliyor?
Zülkarneyn kelimesi Arapça’da “iki boynuz sahibi” anlamına gelir. Bu ifadenin mecazi mi yoksa gerçek bir tasvir mi olduğu da tartışma konusudur. Bazı yorumlara göre bu ifade, doğu ve batı hâkimiyetini simgeler. Yani “iki uç” anlamında kullanılmış olabilir.
Bir diğer görüş ise dönemin hükümdarlarının başlıklarında boynuz benzeri süslemeler bulunmasıdır. Bu nedenle “iki boynuzlu” ifadesinin sembolik bir güç ve hâkimiyet göstergesi olduğu düşünülür.
Zülkarneyn Peygamber mi?
Zülkarneyn’in peygamber olup olmadığı da tartışılan konulardan biridir. Kur’an’da açıkça peygamber olduğu belirtilmez. Ancak Allah tarafından desteklendiği ve doğru yolda olduğu vurgulanır. Bu nedenle bazı alimler onun peygamber değil, salih ve adaletli bir hükümdar olduğunu ifade eder.
Sonuç olarak, Zülkarneyn kimdir sorusu tarih ve tefsir alanında hâlâ net bir cevap bulmuş değil. Ancak Kur’an’da anlatılan özellikleriyle Zülkarneyn; adaletli yönetimi, güçlü liderliği ve inancıyla öne çıkan önemli bir şahsiyet olarak kabul ediliyor.
